បាល័ត
(ម.ព. បាឡាត់១និង២)។
ពាក្យខ្មែរ ២៥២៨៥ ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ។
ប្រធានបទផ្សេងទៀត · ២៥២៨៥ ពាក្យ
(ម.ព. បាឡាត់១និង២)។
ទាសៈឬទាសី គឺខ្ញុំប្រុសខ្ញុំស្រី (សម័យបច្ចុប្បន្ននេះ ឈប់ប្រើពាក្យ បាវ ហើយ ព្រោះគ្មាន ទាសៈ ឬ ទាសី ទេ មានតែ ឈ្នួល (មនុស្សស៊ីឈ្នួល) និង កម្មករ, កម្មការិកា ឬថា ប្រុសបម្រើ, ស្រីបម្រើ ប៉ុណ្ណោះ, ប្រជាពលរដ្ឋទាំងពួង ក្នុងប្រទេសកម្ពុជាក៏សុទ្ធតែមាន សេរីភាព, សមភាព, ភាតរភាព អស់ហើយ)។
ពាក្យប្រធាន, ពាក្យគោលចារឹក, សម្ដីជាសំអាងទុកជាគោលប្រតិបត្តិ (បានដល់ធម្មវិន័យ, ព្រះត្រៃបិដក, ពុទ្ធវចន) :
មនុស្សអ្នកខ្សត់ខ្សោយទន់ទាបឥតមានទីពំនាក់ ដែលចូលមកសុំជ្រកអាស្រ័យនៅផង, ជាអ្នកធ្វើកិច្ចការបម្រើដូចបាវ, សម្រេចការបរិភោគនិងការដេកនៅជាមួយនឹងបាវ (សម័យសព្វថ្ងៃនេះ ឈប់ប្រើពាក្យ បាវព្រាវ នេះហើយ)។
អន្ទាក់; ផ្នួងសក់។ ពាក្យនេះ ខ្មែរយើងប្រើហៅអំបោះចំណងដែលចងសំពត់ស្នបរុំសាកសពថា :
គ្រហស្ថ; ពាក្យដើមជា ឧបាសក, គេកាត់តួ ឧ ចេញហៅថា អាទិលោប (លុបអក្សរខាងដើម) :
ល្បែងដែលមានកូនសម្រាប់ដាក់រាយលេងលើគំនូសក្រឡា យ៉ាងដូចចត្រង្គជាដើម :
ថ្ម, ដុំថ្ម។
រូបរាងនៃឆ្អឹងមនុស្ស សត្វ រុក្ខជាតិ សំបកសិប្បីសត្វ ឬប្រភេទរ៉ែធម្មជាតិដែលជាប់លើថ្មច្រើនពាន់ឆ្នាំមកហើយ។
អ្នកប្រាជ្ញខាងបាសាណីភូត។
ដែលមានសេចក្ដីជ្រះថ្លា ឬដែលមានសមានចិត្តល្អ ឬដែលយល់ពីបញ្ហារបស់អ្នកដទៃ :
សមាជិកអ្នកមានសេចក្ដីជ្រះថ្លា គឺសមាជិកដែលគ្រាន់តែបានបង់ប្រាក់ភាគទានជាជំនួយដល់សមាគមណាមួយ តែពុំបានជួយបំពេញកិច្ចការផ្ទាល់ខ្លួនក្នុងសមាគមនោះទេ។
(ម.ព. បាស៊ីយ៍)។
(ម.ព. បាស៊ីរបេង)។
បាក់តេរីម្យ៉ាងដែលបង្ករោគឃ្លង់។ បាក់តេរីនេះរកឃើញនៅគ្រិស្តសករាជ១៨៧៣ដោយជនជាតិន័រវែសឈ្មោះ ហង់សិន(Gerhard Armauer Hansen)។
ពពួកបាក់តេរីឯកកោសិកាមានរាងដូចកូនដំបង ដែលអាចរស់នៅក្នុងដី ទឹក ខ្យល់ សព៌ាង្គកាយ ...។
បាក់តេរីម្យ៉ាងដែលបង្ករោគរបេងចំពោះមនុស្សនិងសត្វ។ បាក់តេរីនេះរកឃើញនៅគ្រិស្តសករាជ១៨៨២ដោយជនជាតិអាល្លឺម៉ង់ឈ្មោះ រ៉ូបែរកុក។
(ម.ព. បាស៊ីឃ្លង់)។